นักเรียนโรงเรียนมหิดลวิทยานุสรณ์ โครงการ Community Engagement Program (CEP) กลุ่ม M12 พัฒนาเว็บแอปพลิเคชัน “Talat Tha Na Map” เพื่อรวบรวมและนำเสนอข้อมูลร้านค้าและจุดน่าสนใจ ภายในตลาดท่านา ตำบลนครไชยศรี อำเภอนครไชยศรี จังหวัดนครปฐม พร้อมออกแบบกิจกรรม Digital Stamp Rally ให้นักท่องเที่ยวร่วมสะสมตราประทับดิจิทัลผ่านจุด Check-in สำคัญในชุมชน เพื่อเพิ่มการเข้าถึงข้อมูล กระตุ้นการมีส่วนร่วม และสร้างประสบการณ์การท่องเที่ยวรูปแบบใหม่ให้แก่ผู้มาเยือน
ตลาดท่านาเป็นชุมชนตลาดริมน้ำที่มีเอกลักษณ์จากสถาปัตยกรรมบ้านเรือนแบบดั้งเดิม บรรยากาศริมแม่น้ำ และร้านค้าท้องถิ่นที่มีเรื่องราวเฉพาะตัว จากการลงพื้นที่สำรวจและสัมภาษณ์ผู้นำชุมชนและผู้ประกอบการ นักเรียนพบว่า แม้ตลาดจะมีศักยภาพในการรองรับนักท่องเที่ยว แต่ข้อมูลร้านค้าและจุดน่าสนใจภายในพื้นที่ ยังไม่ปรากฏอย่างครบถ้วนบนแพลตฟอร์มแผนที่ออนไลน์ ส่งผลให้นักท่องเที่ยวที่ไม่คุ้นเคยกับพื้นที่อาจพลาดโอกาสในการค้นพบสถานที่และร้านค้าภายในชุมชน
จากการเรียนรู้ปัญหาจากพื้นที่จริง นักเรียนกลุ่ม M12 จึงไม่ได้เริ่มต้นจากการกำหนดรูปแบบของผลงานไว้ล่วงหน้า แต่ใช้ข้อมูลจากการพูดคุยและข้อเสนอแนะของคนในชุมชนเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการออกแบบ โดยนำแนวคิดการพัฒนา Talat Tha Na Map ไปหารือกับผู้นำชุมชนและผู้ประกอบการ เพื่อพิจารณาว่าเครื่องมือดังกล่าวจะสามารถตอบโจทย์การใช้งานและช่วยส่งเสริมร้านค้าในพื้นที่ได้อย่างไร
เว็บแอปพลิเคชันดังกล่าวรวบรวมแผนที่ จุดน่าสนใจ และข้อมูลร้านค้าภายในตลาด พร้อมต่อยอดด้วยกิจกรรม Digital Stamp Rally ให้นักท่องเที่ยวสแกน QR Code เพื่อสะสมตราประทับดิจิทัลจากจุด Check-in จำนวน 7 จุด อาทิ บริเวณริมแม่น้ำ ตู้จำหน่ายอาหารปลา ศาลเจ้าแม่เบิกไพร และร้านอาหารท้องถิ่นในตำนาน เมื่อสะสมตราประทับครบตามเงื่อนไข จะสามารถปลดล็อกภาพถ่ายสติกเกอร์ “ผู้พิชิตตลาดท่านา” เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมที่สร้างแรงจูงใจให้นักท่องเที่ยวออกสำรวจพื้นที่และค้นพบร้านค้าและจุดสำคัญต่าง ๆ ภายในชุมชน
นอกจากการพัฒนาเครื่องมือด้านดิจิทัลแล้ว นักเรียนยังได้ออกแบบสื่อและอุปกรณ์สนับสนุนการสื่อสารภายในชุมชน ได้แก่ ป้ายประชาสัมพันธ์ ป้ายชื่อร้านค้า และป้าย QR Code สำหรับการชำระเงิน โดยสำรวจตำแหน่งติดตั้งและสอบถามความต้องการของผู้ประกอบการแต่ละราย เพื่อนำข้อมูลดังกล่าวมาประกอบการออกแบบให้เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่และการใช้งานจริง และอำนวยความสะดวกแก่นักท่องเที่ยว
หัวใจสำคัญของโครงการคือ กระบวนการพัฒนาร่วมกับชุมชน ซึ่งดำเนินอย่างต่อเนื่องตั้งแต่การสำรวจพื้นที่ การสัมภาษณ์และรับฟังปัญหา การนำแนวคิดไปหารือ การสำรวจความต้องการ ไปจนถึงการนำต้นแบบกลับมาให้ผู้ประกอบการร่วมแสดงความคิดเห็นและให้ข้อเสนอแนะ ก่อนที่นักเรียนจะนำความคิดเห็นเหล่านั้นมาปรับปรุงแผนที่ เว็บแอปพลิเคชัน และสื่อต่าง ๆ ให้สอดคล้องกับความต้องการของพื้นที่มากยิ่งขึ้น
การทำงานของนักเรียนกลุ่ม M12 จึงสะท้อนแนวทางของโครงการ Community Engagement Program ที่มุ่งให้นักเรียนเรียนรู้จากสถานการณ์จริง และทำงานเคียงข้างชุมชนในฐานะผู้ร่วมพัฒนา โดยเริ่มต้นจากการ “เข้าใจพื้นที่และคนในพื้นที่” ก่อนนำความรู้และทักษะมาร่วมออกแบบแนวทางแก้ไขปัญหา พร้อมเปิดรับความคิดเห็นและปรับปรุงผลงานจากการใช้งานจริง เพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนอย่างเป็นรูปธรรมและสอดคล้องกับบริบทของพื้นที่
ดวงแข ศรีคุณ (ข้อมูล/ภาพ)
ศูนย์พัฒนาสื่อดิจิทัล (เรียบเรียง)
